Welkom op het SOA Spreekuur van Huisartsenpraktijk Keizersgracht

Huisartsenpraktijk Keizersgracht heeft speciale spreekuren voor patiënten met een SOA of het vermoeden dat zij een SOA hebben.

Er zijn per jaar ruim 100.000 mensen in Nederland die een seksueel overdraagbare aandoening (soa) oplopen. Dit is een ziekte die vooral wordt overgedragen door seksueel contact (gewoonlijk geslachtsgemeenschap, orale seks of anale seks). De ziekteverwekker kan zich bevinden in het slijm van de vagina, in het sperma of achter de voorhuid. De meeste soa's worden opgelopen tijdens onveilig vrijen. De ziekteverwekker kan worden overgedragen door contact met de partner. Soms is daar bij de ontvanger een wondje voor nodig, maar dat is lang niet altijd het geval.
Veel soa's zijn ook overdraagbaar door bijvoorbeeld intraveneus drugsgebruik, intiem maar niet seksueel contact of door bloedtransfusies.

De meeste soa zijn redelijk makkelijk te genezen, maar als een soa niet op tijd behandeld wordt kan het ernstige gevolgen hebben. Het is mogelijk dat je, zonder dat je het weet, met een soa rondloopt en je het ongemerkt doorgeeft.

SOA Preventie

Een manier om de overdracht en de verspreiding van een seksueel overdraagbare aandoening te vermijden is seksueel contact tussen niet besmette partners. Methoden om de kans op overdracht van soa's sterk te verminderen is het gebruiken van een condoom bij elk contact waarin de penis een rol speelt en het gebruik van een liklapje bij beffen. Deze methoden geven echter geen garantie. Niet vrijen of geen sekueel contact hebben met een drager van een soa is de enige echte veilige manier.

Besmetting

Het is dus mogelijk een soa te krijgen door seksueel contact met iemand die de ziekte al heeft. Heeft men eenmaal een soa, dan is de kans op het verkrijgen van andere soa vergroot omdat de weerstand van de geslachtsorganen is aangetast. Andere overdrachtmethoden zijn ook mogelijk:

Een aantal soa is ook overdraagbaar via bloed:

  • als gevolg van een onhygiënische tatoeage of piercing;
  • als bij drugsgebruik naalden, spuiten of andere attributen van een ander worden gebruikt;
  • tijdens de zwangerschap: HIV, hepatitis B en syfilis kunnen overgedragen worden van moeder op kind;
  • tijdens de geboorte: HIV, hepatitis B, syfilis, chlamydia, herpes genitalis en gonorroe kunnen overgedragen worden op de baby.
  • bloedtransfusie met besmet bloed

Klachten

Klachten die mogelijk op een soa wijzen zijn:

  • afscheiding of pus uit penis, vagina of anus. Bij vrouwen is de afscheiding vaak meer dan normaal. De afscheiding kan waterig, melkachtig, gelig of groenig van kleur zijn en anders ruiken;
  • branderig gevoel, geïrriteerdheid, pijn bij of na het plassen of kleine beetjes moeten plassen;
  • zweertjes, wratjes, blaasjes op de penis, vagina, anus of mond;
  • jeuk in het schaamhaar, aan de eikel, schaamlippen of anus;
  • gezwollen klieren in de liezen;
  • pijn in één of beide (bij-)ballen;
  • pijn in de onderbuik;
  • pijn bij het vrijen, of onregelmatig of abnormaal bloedverlies, bijvoorbeeld na het vrijen of tussen twee menstruatieperioden in.

Deze klachten kunnen echter ook symptomen zijn van andere ziekten.

Een overzicht van soa's

- Syfilis:
Een bacteriële soa. Als eerste symptoom ontstaat na enkele weken een zweertje bij de geslachtsdelen. Na een tijdje gaat deze vanzelf weer weg, maar dat is niet het einde van de ziekte. Als hij niet op tijd wordt behandeld kan hij na jaren terugkomen, en de hersenen aantasten. Dit kan leiden tot ernstigedementie of de dood.

- Chlamydiasis;
Een bacteriële soa die bij een enkele geslachtsgemeenschap al in bijna driekwart van de gevallen overgedragen wordt tussen partners. Bij vrouwen blijft deze ziekte meestal symptoomloos en fungeren dus als drager. Mannen kunnen klachten krijgen, die lijken op die van gonorroe. Als de ziekte niet wordt behandeld kan chlamydia bij vrouwen leiden tot een chronische ontsteking van de inwendige geslachtsorganen en kan daarmee ook vaak tot onvruchtbaarheid leiden. Chlamydia is eenvoudig te behandelen. Chlamydia is de meest voorkomende soa in Nederland.

- Gonorroe:
Een bacteriële soa die bij mannen tot een pusachtige afscheiding uit de penis leidt, en daarom ook wel druiper wordt genoemd. De ziekte kan ook op de mond worden overgedragen bij orale seks. Bij zowel mannen als vrouwen kan gonorroe indien onbehandeld leiden tot onvruchtbaarheid.

- Aids:
Een virale soa. Gaat jaren zonder symptomen, maar tast daarna het immuunsysteem aan. Aids kan door levenslang slikken van dure medicijnen (tot 7 maal per dag) worden vertraagd, maar de bijwerkingen van de medicijnen maken de rest van het leven niet eenvoudiger. Uiteindelijk resulteert aids onbehandeld in de dood.

- Genitale wratten:
Ziekte van de huid rond de geslachtsorganen welke wordt veroorzaakt door het HPV-virus (Humaan papillomavirus. Dit virus veroorzaakt bij vrouwen ook afwijkingen aan de baarmoederhals of vulvaafwijkingen. Door sommige varianten van dit virus wordt soms op den duur baarmoederhalskanker en vulvakanker veroorzaakt. Het HPV heeft vele typen, slechts enkele veroorzaken genitale wratten.

- Genitale herpes:
Pijnlijke gele blaasjes op of rond de geslachtsdelen. Deze blaasjes worden na een tijd wondjes, en deze drogen langzaam in. Het virus kan van huid op huid worden overgedragen, en kan leiden tot een koortslip via orale seks. Een normale koortslip is een uiting van een ander, maar verwant virus.

- Hepatitis B & Hepatitis C:
Deze ziekte kan men oplopen door onbeschermd geslachtscontact of bloed-bloedcontact (naalden). Als de ziekte niet behandeld wordt, kan men een leverontsteking (hepatitis), leverfibrose (levercirrose) en uiteindelijk leverkanker (levercelcarcinoom) krijgen. Deze ziekte kan voorkomen worden door condoomgebruik, vaccinatie, en schone naalden.

- Trichomoniasis of Trichomonas:
Besmetting met de eencellige eukaryote parasiet Trichomonas vaginalis.

- Ulcus molle:
Is een seksueel overdraagbare aandoening die vooral in tropische landen voorkomt. Het veroorzaakt een pijnlijke zweer op de penis of op de vagina. Andere benamingen voor deze soa zijn ‘weke sjanker’ en ‘venerische zweer’. Deze soa is met antibiotica te genezen.

De navolgende aandoeningen kunnen wel seksueel worden overgedragen, maar worden dit vaak niet:

- Candida-infectie:
De schimmel Candida Albicans is een normale commensaal

- Bacteriële vaginose:
(meer een verstoord microbieel evenwicht dan een besmettelijke aandoening). Gaat in principe vanzelf over.

- Schurft:
(dit is geen echte soa, maar kan wel bij intiem huidcontact worden overgedragen)

- Schaamluis:
(Dit is geen echte soa, maar kan ook bij intiem huidcontact worden overgedragen.) Dit is een vervelende, maar ongevaarlijke aandoening. Schaamluis (ofwel platjes) kan worden opgelopen via seksueel contact. Ook door gezamenlijk gebruik van kleding, van slaapzakken of door alleen maar dicht tegen elkaar aan te liggen kan schaamluis worden overgedragen.

Pearly Penile Papules (PPP, parelketting of P3) is geen ziekte en is niet seksueel overdraagbaar. PPP is een normale variant van de mannelijke anatomie. PPP wordt vaak ten onrechte door patiënten voor genitale wratten aangezien.

Op de soa-spreekuren van Huisartsenpraktijk Keizersgracht kunt u terecht voor:

- Testen op ondermeer chlamydia, gonorroe, syfilis, hiv, hepatitis A, B en C;  
- Vragen over soa, hiv en seksualteit; 
- Diagnostiek, behandeling en verwijzing; 

Tijdens een gesprek met de huisarts wordt een risico-inventarisatie gemaakt. Samen bepaalt u welke testen zinvol zijn om te doen. Zo moet er bijvoorbeeld, als er geen soa-klachten zijn, voor een betrouwbare testuitslag voor chlamydia en gonorroe minimaal twee weken zitten tussen een risicocontact en het testen. Voor syfilis, hiv en hepatitis B is die periode drie maanden na een risicocontact.

Bij klachten raden we u aan direct contact op te nemen met Huisartsenpraktijk Keizersgracht om een afspraak op kort termijn te maken, tel: 020 - 450 99 19.

Syfilis, hiv en hepatitis B worden bepaald door middel van het afnemen van een buisje bloed. Chlamydia en gonorroe worden bij mannen bepaald door middel van urine, en bij vrouwen met behulp van een vaginaal wattenstokje, dat door de vrouw zelf mag worden afgenomen op het toilet. Lichamelijk onderzoek wordt in principe alleen gedaan bij soa-klachten. De uitslagen van de testen zijn vrijwel altijd na een week bekend. Als er sprake is van een soa, wordt de behandeling direct ingezet.

Kosten

Het consult wordt via de ziektekostenverzekeraar gefinancierd.
Indien het onderzoek via de ziektekostenverzekering gefinancierd wordt, kan dat van invloed zijn op uw ‘eigen risico’.

Afspraak maken

http://www.hapk.nl/site/NL/Afspraak_maken.html
U vindt onze huisartsenpraktijk in het centrum van Amsterdam, op de Westermarkt 2 in Amsterdam, vlakbij de Keizersgracht, Prinsengracht en Herengracht. Diverse onderzoeken kunnen in onze praktijk plaatsvinden! Bel ons voor meer informatie over het SOA-spreekuur, tel: 020-450 99 19.
Wij waarborgen uw privacy!

Links

www.soa.nl
www.gezond.amsterdam.nl